Alimentatie Berekenen 2026

Wat is alimentatie?

Alimentatie is een financiële bijdrage die een ex-partner of ouder betaalt na een scheiding. In Nederland kennen we twee vormen van alimentatie: partneralimentatie en kinderalimentatie. Beide vormen worden bepaald op basis van de behoefte van de ontvanger en de draagkracht van de betaler. Alimentatie is een complex onderwerp dat afhangt van vele individuele factoren. Onze calculator biedt een vereenvoudigde indicatie op basis van de belangrijkste parameters. Voor een nauwkeurige berekening is het raadzaam om een familierechtadvocaat of mediator in te schakelen. Partneralimentatie is bij de betaler aftrekbaar en bij de ontvanger belast, terwijl kinderalimentatie geen van beide is. Sinds 2023 geldt de aftrek alleen nog tegen het tarief van de eerste schijf, wat het netto voordeel voor hogere inkomens flink verkleint.

Partneralimentatie: de Hof-norm

Partneralimentatie is bedoeld om de minstverdienende ex-partner in staat te stellen om na de scheiding in de eigen levensbehoeften te voorzien. De berekening is gebaseerd op twee pijlers:

1. Behoefte: de minstverdienende partner heeft recht op een levensstandaard die aansluit bij het niveau tijdens het huwelijk. Als vuistregel wordt de Hof-norm gebruikt: 60% van het netto gezamenlijke inkomen minus het eigen netto-inkomen.
2. Draagkracht: de meestverdienende partner moet voldoende inkomen overhouden om zelf van te leven. De draagkracht is het inkomen boven de bijstandsnorm, waarvan circa 70% beschikbaar is voor alimentatie.

De partneralimentatie is het laagste van deze twee bedragen. Je kunt immers niet meer ontvangen dan de behoefte, en de betaler kan niet meer betalen dan de draagkracht toelaat.

Duur van partneralimentatie

De duur van de alimentatieplicht hangt af van de duur van het huwelijk en of er kinderen zijn:

Partneralimentatie eindigt automatisch als de ontvanger hertrouwt, gaat samenwonen of als de alimentatietermijn afloopt. Bij overlijden van een van beide partijen eindigt de alimentatie eveneens.

Kinderalimentatie: NIBUD-tabellen

Kinderalimentatie is bedoeld om de kosten van de opvoeding en het levensonderhoud van de kinderen te dekken. In Nederland worden de NIBUD-tabellen "Kosten van Kinderen" gebruikt om te bepalen hoeveel een kind kost. Deze kosten worden verdeeld tussen beide ouders naar rato van hun inkomen.

De kosten van een kind hangen af van twee factoren:

• Het netto gezinsinkomen: hoe hoger het gezinsinkomen, hoe hoger de kosten die aan een kind worden toegerekend.
• De leeftijd van het kind: oudere kinderen zijn duurder dan jongere kinderen.

Indicatieve kosten per kind per maand (2026)

Deze bedragen zijn vereenvoudigde indicaties op basis van de NIBUD-tabellen. De werkelijke bedragen kunnen afwijken op basis van specifieke omstandigheden.

Fiscale aspecten van alimentatie

Alimentatie heeft belangrijke fiscale gevolgen:

• Partneralimentatie is aftrekbaar: de betaler mag partneralimentatie aftrekken van het belastbare inkomen in Box 1. De ontvanger moet het bedrag opgeven als inkomen en betaalt hierover belasting.
• Kinderalimentatie is niet aftrekbaar: de betaler kan kinderalimentatie niet aftrekken, maar de ontvanger hoeft het ook niet op te geven als inkomen.

Door de fiscale aftrekbaarheid van partneralimentatie is de werkelijke netto last voor de betaler lager dan het bruto bedrag. Bij een marginaal tarief van 37,56% kost €1.000 bruto partneralimentatie netto slechts €624,40.

Jaarlijkse indexatie

Alimentatiebedragen worden jaarlijks geïndexeerd. Het indexeringspercentage wordt vastgesteld door de Minister van Justitie en Veiligheid en is gebaseerd op de loonontwikkeling in Nederland. In 2026 geldt een indexering van circa 2-3%. Dit betekent dat je alimentatiebedrag elk jaar automatisch stijgt, tenzij je anders hebt afgesproken.

Alimentatie bij co-ouderschap

Bij co-ouderschap (een gelijke verdeling van de zorg, bijvoorbeeld 50/50) wordt de kinderalimentatie anders berekend. Beide ouders dragen de kosten naar rato van hun inkomen, maar omdat ze allebei direct kosten maken voor het kind tijdens hun zorgtijd, kan de alimentatie lager uitvallen dan bij een ongelijke verdeling.

In de praktijk wordt bij co-ouderschap vaak een zorgkortingspercentage van 35% toegepast, wat de alimentatie verlaagt.

Tips bij alimentatieberekeningen

• Laat je professioneel adviseren: alimentatieberekeningen zijn complex. Een familierechtadvocaat of mediator kan een nauwkeurige berekening maken op basis van jouw situatie.
• Leg afspraken schriftelijk vast: maak een alimentatieovereenkomst en laat deze vastleggen bij de rechtbank voor afdwingbaarheid.
• Houd rekening met wijzigingen: inkomenswijzigingen, nieuwe relaties of veranderingen in de zorgverdeling kunnen aanleiding zijn om de alimentatie aan te passen.
• Denk aan de fiscale gevolgen: partneralimentatie is aftrekbaar voor de betaler en belast voor de ontvanger. Neem dit mee in je berekening.
• LBIO bij wanbetaling: als je ex-partner niet betaalt, kan het LBIO helpen met de inning.

Veelgestelde vragen

Kinderalimentatie en partneralimentatie zijn twee berekeningen

Kinderalimentatie gaat altijd voor. De rechter stelt eerst de behoefte van het kind vast aan de hand van de Nibud-tabellen, gebaseerd op het netto gezinsinkomen ten tijde van de samenleving en het aantal kinderen. Vervolgens wordt gekeken naar de draagkracht van beide ouders, berekend met een vaste formule waarin het netto besteedbaar inkomen, een forfaitair woonlastenbedrag en een draagkrachtpercentage zitten. Wat elk van beiden kan bijdragen, wordt naar rato verdeeld, en de zorgkorting verlaagt de bijdrage van de ouder bij wie het kind een deel van de tijd verblijft.

Partneralimentatie komt daarna, en alleen als er na de kinderalimentatie nog draagkracht over is. Sinds 2020 is de maximale duur vijf jaar, of de helft van de duur van het huwelijk bij korte huwelijken, met uitzonderingen voor lange huwelijken en voor huishoudens met jonge kinderen. De behoefte wordt vaak bepaald met de hofnorm: zestig procent van het netto gezinsinkomen min de kosten van de kinderen.

Wanneer een bedrag kan worden herzien

Een vastgestelde alimentatie is geen eeuwige verplichting. Drie gebeurtenissen rechtvaardigen een wijzigingsverzoek: een substantiële inkomensdaling van de betaler, bijvoorbeeld door ontslag of arbeidsongeschiktheid, een inkomensstijging aan de ontvangende kant, en een verandering in de zorgverdeling van de kinderen. De rechter toetst of de wijziging niet verwijtbaar is: wie zelf ontslag neemt om de alimentatie te verlagen, krijgt nul op het rekest.

Daarnaast wordt de alimentatie elk jaar op 1 januari automatisch geïndexeerd met een percentage dat de minister vaststelt op basis van de loonontwikkeling. Die indexatie loopt door zonder dat iemand iets hoeft te doen, en wordt vaak vergeten: wie jaren hetzelfde bedrag overmaakt, bouwt een achterstand op die met terugwerkende kracht opeisbaar is, tot vijf jaar terug.

Fiscale behandeling

Partneralimentatie is voor de betaler aftrekbaar als persoonsgebonden aftrek en voor de ontvanger belast in box 1. Dat maakt het bruto bedrag en het netto effect sterk afhankelijk van de tarieven aan beide kanten, en de aftrek is sinds 2020 beperkt tot het tarief van de eerste schijf voor wie in de hoogste schijf valt. Kinderalimentatie is niet aftrekbaar en bij de ontvanger niet belast: het is een onderhoudsverplichting, geen inkomensoverdracht.

Een afkoopsom voor partneralimentatie is in één keer aftrekbaar, wat in een jaar met hoog inkomen fiscaal aantrekkelijk kan zijn, maar de ontvanger betaalt er dan ook in één keer belasting over, tegen een hoger marginaal tarief. Beide partijen hebben er belang bij dat vooraf door te rekenen in plaats van het bedrag te bepalen en de fiscus achteraf te laten beslissen wie erop vooruitgaat.

Innen wanneer er niet wordt betaald

Wie een rechterlijke uitspraak of een notarieel vastgelegde afspraak heeft, kan de inning overdragen aan het Landelijk Bureau Inning Onderhoudsbijdragen. Dat bureau int kosteloos voor de ontvanger, verhoogt de vordering met opslagkosten voor de betaler en beschikt over dwangmiddelen waar een particulier niet bij kan: loonbeslag, beslag op de uitkering en in het uiterste geval inhouding op het rijbewijs. Voor kinderalimentatie kan het bureau tot vijf jaar achterstand innen; voor partneralimentatie geldt dezelfde verjaringstermijn.

Een afspraak die alleen in een echtscheidingsconvenant staat zonder rechterlijke bekrachtiging is wel bindend maar niet direct executoriaal: er moet dan eerst een procedure worden gevoerd om een titel te krijgen. Dat is een van de redenen om afspraken over alimentatie altijd in de beschikking te laten opnemen, ook als beide partijen het op dat moment eens zijn.

De rol van een nieuwe partner

Gaat de ontvanger van partneralimentatie samenwonen als waren zij gehuwd, dan eindigt de verplichting van rechtswege en definitief. Dat is een harde regel, en de betaler kan terugvordering eisen over de periode na de samenwoning. Bij kinderalimentatie ligt het anders: een nieuwe partner van de verzorgende ouder verandert de behoefte van het kind niet. Wel kan een nieuwe partner van de betalende ouder diens draagkracht beïnvloeden, omdat de woonlasten dan gedeeld worden.

Alimentatie en de belastingaangifte

Wie partneralimentatie betaalt, geeft het jaarbedrag op als persoonsgebonden aftrek; wie het ontvangt, geeft het op als periodieke uitkering in box 1. Beide partijen moeten hetzelfde bedrag aangeven, en de Belastingdienst legt de aangiftes naast elkaar.